fbpx

Średniowieczne kopalnie złota w Złotoryi

Klątwa poborcy dziesięciny

Travello » Gdzie pojechać? » Kraina miedzi » Średniowieczne kopalnie złota w Złotoryi

Rozwój wydobycia złota w Złotoryi datuje się na lata ok. 1180 – 1240. Średniowieczne miasteczko cieszyło się dobrą passą, jednak co spowodowało ze Złotoryja przestała pozyskiwać drogocenny kruszec?

Złotoryja to malownicze miasteczko z tradycjami górniczymi. W XII wieku przybyli w okolice Złotoryi niemieccy górnicy, by wydobywać złoto. Początkowo miejsce to było nazywane Złota Góra – niem. Goldberg. W 1211 Henryk I Brodaty nadał osadzie prawa miejskie. Wielu historyków podkreśla, że jest to najstarsza udokumentowana lokacja na prawie magdeburskim na ziemiach polskich. Pod względem prawnym czyni Złotoryję najstarszym miastem Polski. Ustrój prawny miasta stał się wzorem dla kolejnych lokacji w XIII wieku.

Jak podają stare podania jeszcze około 1200 roku, kiedy władał tymi terenami Bolesław Wysoki, dawały one najwięcej złota ze wszystkich kopalń dolnośląskich: około 150 funtów tygodniowo.  W okolicach miasta szukano nowych złóż, jedynym miejscem gdzie nie można było kopać był cmentarz na górze Św. Mikołaja.

Kroniki nawiązują do dzielnych górników ze Złotoryi, którzy wzięli udział w bitwie z Mongołami pod Legnicą. Bardzo wielu z nich już nie wróciła do miasta. Po 1241 roku opustoszałe kopalnie zaczęły podupadać.  Dopiero około 1352 roku ponownie zaczęto intensywniej szukać drogocennego kruszcu. Kopalnie ostatecznie zlikwidowano w XV wieku.

Złotoryja na starej pocztówce fot. Fot. Verlag C. Obst (H. Walther) Buchhandlung, Goldberg, Schlesien – http://www.zeno.org , CC BY 3.0

Kopalniana klątwa

Według legend upadku śląskich kopalń złota upatruje się w klątwie rzuconej przez pewnego zakonnika. Po śląsku jeździł zakonnik, który ściągał dziesięcinę. Według podań był to dość surowy i zachłanny poborca. Pewnego razu w pobliskich Mikołajowicach doszło to starcia między zakonnikiem a lokalnymi górnikami, którzy zabili go. Jednak poborca w ostatnich chwilach życia zdążył jeszcze rzucić klątwę na wszystkie kopalnie złot na Śląsku. Od tej pory w kopalnie przestały być rentowne, a złoto znikało z dnia na dzień.

Od XIV wieku wyczerpały się niewielkie pokłady złota. Złotoryja, która była nastawiona wyłącznie na potrzeby wydobycia, zaczęła rozwijać sukiennictwo i rolnictwo.  Jeszcze w okresie międzywojennym  próbowano ponownie wydobywać złoto w okolicach Złotoryi, jednak bez powodzenia.

Ratusz w Złotoryi Fot. Thor – Fotopolska , CC BY 3.0

Wspomnienia złotego okresu

Dziś poszukiwacze złota mogą udać się do Muzeum Złota i do Kopalni Aurelia. Muzeum mieści się w zabytkowym budynku pochodzącym z drugiej połowy XVII wieku. W zbiorach można zobaczyć przedmioty z różnych dziedzin geologii czy archeologii. Znajdują się tu również obiekty bibliofilskie i numizmatyczne.

Kopalnia Złota „Aurelia” została wykuta pod górą Św. Mikołaja, jednak nastąpiło to dopiero w XVII wieku. Właśnie tutaj ponownie poszukiwano złota w XX wieku. Kopalnia kryje wiele tajemnic, nie wiadomo dlaczego część tuneli została zasypana. Obecnie można przejść 100 metrową trasę i poszukać mieszkających tam nietoperzy 😊

Julia

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *