fbpx
Jaskinia Niedźwiedzia

Jaskinia Niedźwiedzia w Kletnie

największa jaskinia w Sudetach

Travello » Gdzie pojechać? » Ziemia Kłodzka » Jaskinia Niedźwiedzia w Kletnie

Położona w Masywie Śnieżnika, nieopodal miejscowości Kletno, Jaskinia Niedźwiedzia jest najdłuższą jaskinią w Sudetach, ale także jedną z najdłuższych i najgłębszych w Polsce. Poznane do tej pory korytarze i sale mają łącznie ponad 5 km długości, zaś różnica pomiędzy najniższymi i najwyższymi partiami kompleksu wynoszą ponad 100 metrów.

Powstanie Jaskini Niedźwiedziej wiąże się z występowaniem skał węglanowych. Marmury wchodzące w skład budowy geologicznej Masywu Śnieżnika sięgają wieku prekambryjskiego (600 mln lat). Swoją rolę odegrał także potok Kleśnica, który przez miliony lat rzeźbił swoimi wodami system spękań, szczelin, korytarzy, sal i kominów.

Najistotniejszą cechą Jaskini Niedźwiedziej jest wyjątkowa, różnorodna i znakomicie zachowana szata naciekowe. Nagromadzony w wodzie węglan wapnia odkładał się przez lata w postaci krystalicznej, tworząc spektakularne polewy kalcytowe. Korytarze pokryte są licznymi i zróżnicowanymi formami naciekowymi: stalaktytami, stalagmitami, stalagnatami, kaskadami, kopułami, misami martwicowymi, kwiatami kalcytowymi czy draperiami naciekowymi. To sprawia, że Jaskinia Niedźwiedzia uważana jest także za jedną z najpiękniejszych w Polsce.

Jaskinia Niedźwiedzia
Jaskinia Niedźwiedzia, Fot. Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Poland, CC BY-ND 2.0

Odkrycie i eksploracja

Do odkrycia jaskini doszło 14 października 1966 roku, podczas eksploatacji kamieniołomu „Kletno III”. Po dokonaniu odstrzału, odsłonił się 2-metrowy otwór. Wiertacz strzałowy Roman Kińczyk wraz z jednym z pracujących w kamieniołomie więźniów, zajrzeli do jaskini jako pierwsi. Kiedy jednak ujrzeli stosy kości, stwierdzili, że najprawdopodobniej jest to zbiorowa mogiła i zgłosili ten fakt swoim przełożonym. Trzy dni później, po dokonaniu fachowych oględzin, okazało się, że kości nie należały do ludzi, a do prehistorycznych ssaków. Wstępnie długość jaskini oszacowano na ok. 200 metrów.

Decyzją Ministra Budownictwa i Materiałów Budowlanych, eksploatacja kamieniołomu została przerwana, zaś teren przekazano do dyspozycji naukowców. W 1967 roku plan badań jaskini przedstawił Instytut Geograficzny Uniwersytetu Wrocławskiego, zaś kierownictwo nad projektem objął ówczesny rektor uczelni – prof. dr Alfred Jahn.

Jaskinia badana była w latach 1968-1969. Odkryto wówczas i nazwano część sal i korytarzy, jak np. „Stare piętro wrocławskie” czy „Salę Blokową”. Po przekopaniu namuliska, otworzyła się dalsza część jaskini. Łączna szacowana długość zwiększyła się do ok. 800 metrów. Jednak to nie koniec odkryć. W 2011 roku członkowie Sekcji Grotołazów Wrocław oraz Sekcji Speleologicznej Niedźwiedzie z Kletna, dokonali kolejnych, spektakularnych odkryć. W efekcie ich pracy, jaskinia „wydłużyła się” do ponad 5000 metrów i stała się najdłuższą jaskinią Sudetów.

Jaskinia Niedźwiedzia
Kości niedźwiedzia jaskiniowego w Jaskini Niedźwiedziej, Fot. Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Poland, CC BY-ND 2.0

Kości zwierzęce

Drugą cechą Jaskini Niedźwiedziej, po jej niezwykłej budowie, był fakt, że znaleziono w niej ogromne ilości kości zwierzęcych – łącznie ok. 20 tys. całych kości i fragmentów kostnych. Kości te należały głównie do ssaków z okresu plejstocenu. Ich analiza pozwoliła stwierdzić obecność takich gatunków jak niedźwiedź jaskiniowy, lew jaskiniowy, hiena jaskiniowa, wilk szary, żubr, a także wiele innych, pomniejszych ssaków, jak lisy czy kuny.

Jednak, co istotne, niemal 90 proc. znalezionych kości, należało do niedźwiedzia jaskiniowego – przede wszystkim do samic. I to właśnie temu faktowi, jaskinia zawdzięcza swoją nazwę. Znaleziono m.in. pięć kompletnych czaszek, a także osiemnaście czaszek niekompletnych. Znaleziono także cały szkielet niedźwiedzia, co stanowi ewenement na skalę europejską. Jest to najbogatsza kolekcja kości niedźwiedzia jaskiniowego w Polsce.

Większość szczątków zwierzęcych znalezionych w Jaskini Niedźwiedziej znajduje się w Zakładzie Paleozoologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Część trafiła do Muzeum w Kłodzku, a cześć eksponowana jest w samej Jaskini Niedźwiedziej.

Jaskinia Niedźwiedzia
Jaskinia Niedźwiedzia, Fot. Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Poland, CC BY-ND 2.0

Zwiedzanie

Jaskinia ma łącznie trzy poziomy, jednak dla turystów dostępna jest jedynie trasa wydzielona w obrębie poziomu środkowego. Partie górne zachowały się jedynie szczątkowo, zaś dolne nie są dostępne do zwiedzania. Przejście standardowej trasy z przewodnikiem zajmuje ok. 45 minut i warto się ciepło ubrać, ponieważ we wnętrzu jaskini panuje dość niska temperatura (ok. 6 stopni Celsjusza).

Trasę można jednak zwiedzać także w trybie ekstremalnym. Jest to opcja przygotowana dla spragnionych mocnych wrażeń, ale także sprawnych fizycznie i… szczupłych. To przejście trwa nawet 3 godziny, a podczas jej przechodzenia, skorzystać należy z ekwipunku takiego, jak kombinezony, kaski ochronne oraz oświetlenie. Nad bezpieczeństwem zwiedzających czuwają członkowie Sekcji Speleologicznej Niedźwiedzie z Kletna.

Informacje dla zwiedzających

Bartek

Wielbiciel rodzinnych wędrówek po Sudetach, od Gór Opawskich po Izery.

Zobacz artykuły

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *